آيا الكترونها واقعاً سياره هايي كوچك هستند؟
تا كنون مشاهد ه كرديم كه د ر اتم هيدروژ الكترون هسته اتم را در داخلي ترين مدار ممكن ترقريبا در فاصله دقيقف 5 ميليارددم سانيتمتر از هسته دور مي زدند فاصله دقيق الكترون هيدروژن از هسته در نمودار موسوم به "الگوي اتمي بوهر" ، 9- 10×29/5 سانتيمتر ذكرشده است از سوي ديگر مشاهده شد كه مقايسه اتم به منظومه شمسي مقايسه اي كامل نيست .البته اين درست است كه الكترون فقط درترازهاي انرژي در الگوي مداري (سياره اي) شامل مدارهاي 1،2،3 مي شوند ..ولي با وجود اين يك الكترون در پايين ترين تراز انرژي هيچ گاه در همه اوقات دقيقاً 29/5 ميليارددم سانتيمتر از هسته دورنخواهد بود و اين رقم فقط ارزش ميانگن است .
اگر محدوده دور هسته اتم را به سه منطقه تقسيم كنيم :
منطقه 1 گلوله اي با شعاع 5 ميليارددم سانتيمتر ،منطقه 2 شامل تمام فواصل بين 5 الي 10 ميليارددم سانتيمتر و منطقه 3 شامل بقيه محدوه هسته اتم خواهد بود .سپس مشخص مي شود كه درحالت عادي در 32% ار اتمها، الكترون درمنطقه 1، در 44% از اتمها در منطقه 2 و در 24%از اتمها در منطقه 3 قرار دارد. در هر اتم معين فقط با درصدي از احتمال مي توان گفت كه الكترون درحال حاضر در كجا قرار دارد. مثلامي توان گفت احتمال اينكه الكترون درمنطقه 1 باشد 32% است اگر چه الگوي مداري كامل نيست ولي به هر حال براي قدمهاي اوليه و بيساري از تفكرات ساده درباره اتم نمونه اي عملي است و به خاطر همين ما در اين كتاب چند با ر ديگر هم از اين الگو استفاده خواهيم كرد. درحقيقت هيچ گاه نبايد فراموش كرد كه انسان رفتار طبيعت در "قلمروعلوم اتمي" را به هر حال نمي تواند به طوركامل در ك كند و ذهنيت ببخشد بلكه قادر است فقط قسمتهايي از خصوصيات آنها را به صورت الگو و مدل و نمودار مجسم كند كه البته هيچ گاه خصوصيات كامل آنها را در بر نخواهد گرفت .ماهيت موجي و ذره الي نو را به خاطر بياوريد همان طوركه تئوري موجي نور تمام خصوصيات نور را توضيح نمي دهد الگوي مداري اتمها هم نمي تواندتمام تمام ماهيت آنها را بيان كند.
هسته اتم از چه تشكيل شده است؟
هسته اتم از دو نوع ذره كه "پرو تون " و "نوترون" ناميده مي شوند تشكيل شده است هر دو ذره تقريبا حدود 2000 بار سنگين تر از الكترون هستند درحالي كه "پروتون" بار الكتر يكي مثبت دارد اين بار داراي ارزش عددي معادل بارمنفي الكترون است "نوترون" همان طور كه از نامش پيداست خنثي است و به عبارت ديگر داراي بار الكتريكي نمي باشد .
پروتونها و نوترونها "نوكلئون" نيز ناميده مي شوند كه به معناي سنگ بناي هسته است. ارزش بار الكتريكي الكترونها و پرو تو نها "با ر بنيادي" ناميده مي شود .
تعدادپرتونهاي يك هسته مشخص مي كند كه اين هسته به كدام عنصر شيميايي تعلق دارد مثلا اتمهاي هيدروژن يكپرتونكربن 6 و اتمهاي اورانيوم 922 پرتون درهسته هاي خود دارند. تعداد نوترونها دريك عنصر معين مي تواند متغيرباشد مثلا هسته هاي اتم هيدروژن با صفر ،يك يا دو نوترون وجود دارد كه به اصطلاح ايرو توپ هاي هيدروژن ناميده مي شوند .
اگريك هسته اتم فرضاً 6 پروتون مثبت داشته باشد 6 الكترون منفي به دور آن در گردش خواهند بود به طوري كه آن اتم درمجموع از نظر الكتريكي خنثي مي باشد .اگر در اين اتم يك الكترون از دست برود در نتيجه 6 پروتون در مقابل 5 الكترون وجود خواهد داشت آنگاه گفته مي شود كه اين اتم داراي بار الكتريكي 1+ مثبت خواهد بود. اين اتمهاي بار دار را آيون مي خوانند.
بسياري از هسته هاي اتمي به صورت هسته هاي سبكتر فر و مي باشند و از اين طريق اشعه آلفا (هسته هاي هليوم)، اشعيه بتا (الكترونها) يا اشعه گاما(فوتونها) را از خود آزاد كرده متشر مي نمايند اين رفتار يا خاصيت را راديو اكتيويته مي نامند .
منبع: physicsir.com
تنها آن روزی سحر می شود که ما بیدار باشیم.
